Primitief

 Om dat daar 'primitieve' kunst bewaard is gebleven die vertelt van de eerste stappen die eenvoudige ambachtslieden als hout­snijders, steenhouwers, schilders en smeden, zetten op het pad van het weergeven wat ze bezielde: hun religie. Meestal zijn die pogingen verdwenen onder de dwang van vakkundigheid, modernisering en versiering. Wat zal eindigen in routine en zielloze massafabricage.

 Daarom blijf ik staren naar die eerste pogingen, omdat bezie­ling en oorspronkelijkheid het daar vaak winnen van vakmanschap.

 De vondst van deze tentoonstelling is dat in verre uithoeken als Noorwegen en Catalonië op een overeenkomstige manier gepionierd werd. Vaak in hout, makkelijk te bewerken en eenvoudige vormen. En dat er nog geen door de kerk opgelegde conventies waren, zodat originaliteit kansen krijgt. Het is de fase van de ontdekkingen die je eeuwen later in de popmuziek ook ziet. Alles kan en mag nog. Er werd ook veel gereisd ideeën circuleerden door heel Europa.

afb.: Hoofd van een Noorse madonna uit ca. 1230.