De machine van Marly (1684)

dinsdag 08 december 2020 - 18:16

 Het was Rudy Kousbroek die met wees op de 'Machine van Marly'. Het ingenieuze systeem dat de fonteinen van het kasteel in Versailles liet spuiten. Zo hoog als ze lagen, er moest iet­s bedacht worden om het water om hoog te krijgen. Lodewijk XIV bemoeide zich er zelf intensief mee.

 Ik ging kijken, zoals Rudy het al eerder had gedaan. Een dag later stuurde hij me een pak documentatie. In Marly ligt de plek waar het water uit de gekanaliseerde Seine werd opgepompt en naar het aquaduct, hoog op de Seine-oever gebracht dat tenslotte de fonteinen deed spuiten.

 Water oppompen. Daarvoor charterde Lodewijk twee mijnbouwin­genieurs uit Luik, de gebroeders Renkin Sualem.

 Het water werd maar liefst 162 meter omhoog gepompt. Per etmaal ongeveer 5000 kubieke meter. De constructie duurde 30 jaar en werd op 13 juni 1684 in gebruik genomen in het bijzijn van de koning. Het was de grootste machine ooit vervaardigd.

 De schoepenraderen in de rivier zorgden ook voor de aandrij­ving van de pompen. En dat maakte zoveel lawaai, dat Mme Dubarry (maitresse van Lodewijk XV) klaagde over haar nachtrust.

 Zestig onderhoudsmonteurs hielden de machine draaiend.

 Van de machine is niets meer over.