De dagen

 Van Bram Esser kreeg ik een boekje-in-aanbouw waarin hij zich er halsoverkop instort. Naast hem op tafel ligt het onderduikverslag van Matthias Katz. Dertien getypte velletjes in het Duits, die hij vertaalt en vervlecht met zijn eigen verhalen en onderzoekingen.

 Gaandeweg verandert de geschiedenis in een educatief pretpark, schrijft Bram. Zoals hij merkt bij zijn bezoek aan Westerbork, waar Syrische vluchtelingen hem de weg wijzen: 'Hoe leg je aan een Syrische vluchteling uit dat dit voormalige doorvoerkamp inmiddels een herinneringsmonument is waar dagjesmensen op af komen? Zou hij zich kunnen voorstellen dat over vijftig of zeventig jaar de kampen van Asad een bezienswaardigheid zullen vormen?'

 De dagboekfragmenten van Matthias Katz zijn geloofwaardig bizar. Aangehouden worden vlak voor Sperrzeit door Duitse soldaten en dan wegkomen met een oud Spaans residentiecertificaat.

 En van Bram een behartenswaardig commentaar op het monument voor de gedeporteerde joden in Leiden dat uit zes koffers van natuursteen bestaat. Dwaasheid. Je moest juist je koffers meenemen, dit ter geruststelling, en ook om ze later te kunnen inleveren.

 Ja, en in 2016 zou er springstof in kunnen zitten. Hopelijk verschijnt 'Het onderduikverslag van Matthias Katz' van Bram Esser nog dit jaar.