Frankfurter Kreuz

maandag 06 juli 2015 - 15:28

 De eerste schrijver die ik ooit in levenden lijve zag was een Zwitser. Ik was elf. Het gezin zou een week logeren in zijn eeuwenoude chalet in het dorp Heligenschwendi, hoog boven Thun. Je zag er uit op het Berner Oberland. Zijn jongste boek - hij had het aan mijn vader - kennis, leraar Duits ‑ opgestuurd, ging over autorijden en heette Mit dem auto auf Du. Wat werd me uitgelegd betekende 'Met de auto op stap'. Luchtige taal voor een ernstige onderneming.

 Mijn vader zou met zijn tweedehands Renault Dauphine en het gezin naar Zwitserland rijden. Eerste buitenlandse reis.

 Wat de auto toen in gezinnen teweeg heeft gebracht is niet meer voorstelbaar. Mijn vader heeft nooit meer gefietst. Dat was voor sukkels. Avonden werd over de reis gesproken. De haarspeldbocht, de kokende motor, de grüne Versicherungskarte.

 De heenweg. Ik las kaart. Van een Duitse kennis had hij gehoord over een dreigende noviteit op de gevreesde Autobahn: het Frankfurter Kreuz, het buitenmodel klaverblad. Voorbij Marburg steeg de spanning. Waar was het Frankf­urter Kreuz? In de verte dook een knooppunt op met een viaduct.

'Het Frankfurter Kreuz' riep mijn vader. Ik keek op de kaart en zei: 'Ik denk dat dit het Wiesbadener Kreuz is'. Maar hij leek in hoger sferen. 'Het Frankfurter Kreuz! Het Frankurter Kreuz!'

 'We sloegen rechtsaf. En kwamen in Wiesbaden. Moesten keren en de Autobahn weer terugvinden. Daar volgde inderdaad het Frankfurter Kreuz. We sloegen recht­saf richting Basel langs gloednieuwe waarschuwingsborden: 'Falsch gefahren?'

 En nu waren we voorbij Thun. De nurkse Heimann coachte mijn vader. In tergend langzaam Zwitsers dicteerde hij de onwetende Hollander: 'Zurückschalten..'

 'Nochmal zurück schalten im Zweiten. Auf dem Motor bremsen..'

 's Avonds zong hij Zwitserse liederen met banjo begeleiding. Niet mooi. Daarna verdween hij naar Bern. Een week leefden we in angst dat het chalet in brand zou vliegen, omdat mijn vader rookte, wat Heimann verboden had. Vanuit de hooischuur schilderde ik met mijn eerste olieverfdoos het Berner Oberland. Erg lelijk.

 De laatste drie dagen werden door mijn moeder besteed aan schoonmaken. Zwitsers zijn pijnlijk netjes. De terugweg was wonderlijk kort. 'Ha, het Frankfurter Kreuz.'