Jan Snijder (2)

 Wat is een landschap? Zet je voeten erin en met elke stap verandert het. Al lopend schep je een wereld. Daarover kun je praten met Jan Snijder.

 Het getijdenlandschap van het wad wordt bij hem lichamelijk, tastbaar.  Van water tot modder tot vaste grond. Zand, blubber en al wat daar tussen ligt. Plus de vogels die daarin thuis zijn. 't Is maar goed dat verf - in zijn geval eitempera - zo mooi tussen vast en vloeibaar zwerft. Lagen over elkaar, dik en dun.

 Snijder wandelt waar hij woont, op het wad en over de eilanden. Zijn schetsboeken zijn zelden direct materiaal, meer om zich in te prenten. Eenmaal thuis komt de improvisatie. Het oproepen van de ervaring, en tegelijk wat die losmaakt. Het knipperen tegen de zon. Jan Snijder spettert je van het doek tegemoet.

 Maar die spontaniteit is schijn. Hij werkt met het doek op de grond. Zodat ie heel vloeibare verf kan gebruiken. Eitempera, waar je zowel olie als water aan kunt toevoegen en dat snel droogt. Ondanks alle de schetsen in het veld is er geen compositie vooraf. Die ontstaat al doende. En is nooit panoramisch, Snijder kiest altijd voor één scène. Morgen na 22.00 in de Avonden meer.

Jan Snijder (1)

 Ontmoette ik vanmiddag in het Tripgemaal in Gersloot, samen met Thom Mercuur die daar zijn werk heeft opgehangen. Temidden van wat wel de grootste verzameling lokeenden ter wereld moet zijn.

 Alles klopt. Jan Snijder hoort tot de schilderskring die Mercuur om zich heeft verzameld. Snijder is een waterschilder. Hij vertelt hoe hij urenlang aan waterkanten doorbrengt. Water ziet er altijd anders uit, en lang niet altijd als water. Zijn indrukken krabbelt hij in schetsboekjes, net als Isaac Israels dat eens deed. In zijn hoofd ontstaat gaandeweg het idee voor een momentopname. En later, in het atelier krijgt dat moment vorm. En ontstaat er een schilderij dat eruit ziet of het aan de waterkant vliegensvlug, nat-in-nat op het doek is geslingerd.

 Maakbare momenten. Die de hurkzit aan de waterkant bewaren, de eeuwig andere beweging van deining tegen basalt of verrotte paaltjes. Zoals hier bij wat wel een wak lijkt waar eenden samenscholen. Of? Waar bij anderen strakke horizonten hun wil opleggen is bij Snijder alles voortdurend in beweging. Onuitputtelijk landschap.