ruggen bij Paulien Oltheten
Italiaanse rug
Amsterdamse ruggen

Rugfoto's

 'Theorie van de straat', het boek van fotografe Paulien Oltheten, gaat over de manieren waarop mensen zich in de openbare ruimte bewegen, posteren, gedragen.

 Bij veel foto's kun je je afvragen hoe ze erin slaagde onzichtbaar te zijn. Een doodenkele keer zie je een geërgerde blik, meestal lijken de afgebeelden zich van geen camera bewust.Jezelf met camera en al onzichtbaar maken, dat is heel knap. Ik herinner me hoe Lon van Keulen in de jaren '70 vanaf de heup fotografeerde (hij moet de grootste verzameling hippie-foto's van Nederland in z'n archief hebben).

 Oltheten heeft ook haar trucs, maar ze verklapt ze niet. Wel zijn er - onvermijdelijk op straat - ook veel rugfoto's. Zo zie je hoe welsprekend ruggen kunnen zijn. Afwerend, moedeloos, ingespannen, aandachtig, moe, lief, wat een rug al niet kan vertellen. Ik raakte rugbevlogen, zocht in m'n eigen rugfoto's.

...welsprekende ruggen...
onderlinge afstanden die men 'vanzelf' in acht neemt.

Paulien Oltheten

 Net op tijd zag ik de foto's van Paulien Oltheten. Nog tot zaterdag te zien in de Amsterdamse Bloemstraat. Ze registreert het straattheater dat we met z’n allen - elke dag en overal - onbewust opvoeren. Waarom doen de mensen zo?

 Mensenfoto's. Met opmerkelijk veel ruggen. Geklede ruggen. En licht dat over plooien in kleren valt. En verder totalen. Met daarin een zeldzaam oog voor compositie, of beter het zien van regelmatigheden en ordeningen in de werkelijkheid. Want ik verdenk haar niet van veel regie en arrangement. Voor wie zelf foto's maakt heel inspirerend. Je kunt altijd meer zien dan je ziet. Die ruggen snap ik, niemand wordt boos. Ruggen rebelleren zelden. En wat zijn ze opeens welsprekend.

 Het bijbehorende boek met veel foto's en teksten bevat stuken van Tijs Goldschmidt, over het afgebeelde mensengedrag en van Hans Aarsman over 'de onafheid' in deze foto's heet 'Theorie van de Straat' (Nai publishers). Wim Brands sprak op 22 october met haar in De Avonden. En anders, er komt vast een volgende gelegenheid.

Paulien Oltheten
Beluister fragment

Pagina's