Als kind reed Beuys vaak vanuit Kleef, waar hij opgroeide, met de tram naar zijn oom in het nabije Bedburg-Hau. Hij moest dan overstappen bij de halte die in de volksmond De Ijzeren man, heette, naar een mysterieus monument dat er stond. Oorspronkelijk was dat een Cupido op een zuil. Kennelijk zo versleten dat hij onherkenbaar was geworden. Alleen de pilaar stond er nog.

 Beuys heeft de zuil gekopieerd. En een kop van Cloots op de plaats van de Cupido bovenop gezet. Met daarnaast een stuk tramrail en wat authentiek spoorwegmateriaal.

 Op foto's zie je hem met een dwarsdoorsnee van een tramrail.

 De tram was allang opgeheven.

 De installatie was te zien op de Biënnale van Venetië in 1976. En nu weer in het Kurhaus in Kleef. De mond in het afgietsel van de kop van Cloots heeft Beuys geopend, zodat hij schreeuwt of huilt.

 Wat heeft de schreeuw om redelijkheid van Cloots te maken met de verdwenen tram? Ze zijn allebei ondergegaan in de geschiedenis. Joseph Beuys doet me vaak denken aan W.G.Sebald, die ook de doden recht wilde doen. Trams rijden door de tijd.

 Hoe Duits, gedenken. Van de dertig jaar geleden gestorven Beuys (1921-1986) zijn hier op ware grootte delen van het Büdericher Ehrenmal dat hij hier bedacht. Bestaande uit de kerkdeuren van het nabije Büderich waar hij de namen van gevallenen uit beide Wereldoorlogen in kerfde.

 Bij hem blijf ik tasten in de troep die hij maakt. Zijn ongrijpbare tekeningen waarin je toch altijd iets herkent, een verhaal, een opmerking zonder woorden.

 Maar grote thema's zijn er ook. Rond onderwerpen als het kruis, de oorlog. Is mogelijk, maar alleen als je weg blijft van de clichés en heel eigen wegen bewandelt. Wat hem lukt, als katholieke jongen. Een drie meter hoog kruis dat tegelijk een mens is. Vreemd gevormde kruizen keren bij hem jarenlang terug. Ze staan voor lijden en dood, maar ook voor loutering. Dat kan, als hij ze maar een eigen vorm kan geven. 

 Beuys moest een gedenkteken voor de gevallenen maken in de oude kerktoren van Büderich (de kerk zelf is weg). Hij bedacht het kruis - opgehangen in de toren - als symbool van wederopstanding en de nieuw gemaakte poortdeuren als toegang tot de herinnering.