En nog. Eens te meer lijkt de zogeheten charme van het kinderlijke me een ergerlijk verzinsel van volwassenen. Wat kinderen ook zijn, niet naïef. Als kind al haatte ik wat van kinderen gebrouwen werd.

 Wat daarna kwam heeft Rudi Fuchs stevig vastgehouden. Het portret dat Appel van hem maakte hoort tot de meesterstukken in Den Haag. Om te beginnen is het een gelijkend portret, dit is hem, zo ziet Rudi Fuchs eruit. Meer Fuchs kun je niet schilderen. De twee blauwe tl‑buizen erbij moeten pure ironie en pesterij zijn. Appels commentaar op Fuchs' geflirt met modernisten - 'de schilderkunst voorbij'.

 Ook in de andere portretten schuilt - zover ik kan nagaan - vaak treffende gelijkenis.

 Het treffen is de sleutel in Appels schilderstijl. Als je zo werkt als hij schiet je in ene keer raak of mis. Niet dat hij zijn doeken niet voorbereidde en plande. Meestal zijn ook de schilderijen beter gelukt dan verwante tekeningen.

 Samensteller Franz Kaiser heeft meest voltreffers uitgezocht. Er zitten ook missers tussen, dat hoort bij Appel.

 Gezichten veranderden van uitdrukking. Vrouwenkoppen van laatdunkend naar lokkend. Mensenkluwens vielen uiteen in losse gestalten. Een strandscene lost zich op in verspreide groepjes in het zand.

 Je moet dit met eigen ogen zien, lopend door de ruimten, zoals Appel ze maakte, lopend door zijn zeer grote ateliers. Op een tv-scherm blijft er niks van over, in een plaatjesboek ook niet. De plaats waar hij werkte en de verf spelen zwaar mee.

 Appel is een schilder van beweging. Alles beweegt bij hem. Hij swingt, maar zijn solo's landen in balans. Zo staat ie voor het doek, zie je op de vertoonde film van Jan Vrijman. Dat is Appels muziek.

 Tot vandaag heb ik dat niet goed gezien, niet goed begrepen. 

 En dan gebeurt er van alles, de verfdiepte werkt mee, het worden reliëfs. Vrouwen kijken je uit hun ooghoeken met steeds andere blikken aan.

 Er was vanmiddag een jong publiek, veel goedgeklede vrouwen en meisjes. Alsof ze bij de schilder in de smaak wilden vallen. Zou Appel een generatie zijn overgesprongen?

 Morgen meer.