Sanskr­iet was geen om­gangstaal, eerder een soort 'sta­dhui­staal' voor of­ficiële stukken. En Tieken zag ‑ als eerste Indoloog ‑ dat het niet bedoeld kon zijn als 'doeboek', daarvoor is het te vree­md. Vandaar die onmogelijke standjes, waaruit je zonder dokter niet zou loskomen en in elk geval veel bedienden nodig zou hebben.

 Zo ondersche­idt de auteur, Vatsyayana, in een hoofd­stu­kje over 'Slaan en kreunen' acht verschillende kreten: 'geja­nk, gek­reun, gekerm, gehuil, gesis, gegil, ges­nik, en, als achtste  uitroepen als 'moeder help', 'hou op', 'laat los' en 'genoeg­'. En zegt: 'Bij wijze van kreunen kan de vrouw ook allerlei dier­geluiden voortbren­gen, bijvoor­beeld dat van de duif, koekoek, tortel, papegaai, bij, nach­tegaal, gans, eend of patrijs.' Komisch zijn ook de 'gedichtjes' tussendoor als:

 een man die over zijn gehele lichaam

op de gekste plekken met krassen is bedekt

maakt zelfs de meest degelijke vrouw helemaal gek.

 Niets is opwindender en wakkert de passie meer aan

dan de sporen van bijten en krassen.

 Vanavond is Herman Tieken te horen in de Avonden.

Mijn hart,
    je danst niet 
    en voelt ook niets als hij danst,
    je wordt niet wee,
    je zingt niet,
    je siddert niet,
    je buigt niet,
    je legt geen bloemen aan zijn voeten,
    en draagt geen bloemen van zijn voeten in je haar,
    je dwaalt niet rond over straat
    op zoek zonder te weten naar wat.

Wat heb ik aan jou,
o, vleesklomp van een hart?
 

 Soetra betekent zoveel als 'kernachtige uitspraak' en kama is seks. Eeuwenlang gold dit als het Indiase handboek met 'standjes' voor gevorderden, ontstaan in een vrijgevochten cultuur. Maar eigenlijk is volgens Tieken geen van beide het geval. Met seks wordt toch vooral een spel gespeeld, of de draak gestoken, er van uit gaand dat de lezer het toch allemaal wel wist. Vandaar die onmogelijke standjes, waaruit je zonder dokter niet zou loskomen en in elk geval veel bedienden nodig zou hebben.
En zo vrijgevochten was die cultuur ook niet. Meisjes werden voor hun puberteit uitgehuwelijkt. In de harems werd bittere strijd geleverd om de gunst van de man, die op zijn beurt ook de grootste moeite had zijn vrouwen tevreden te stellen. Getrouwde vrouwen leidden het leven van een gevangene. Weduwen werden vrijwel uitgestoten.

 Maar de Kamasoetra beschrijft die andere kant, het leven van welgestelden als 'de man uit de stad'. Hij bewoont een huis aan het water met een boomgaard en twee slaapkamers - een binnen en een in de open lucht. Zijn dag eindigt met de komst van vrouwen bij hem en zijn vrienden. En dan gaat het werkelijk charmant toe: 'Als blijkt dat de vrouwen, wanneer ze door de donkere regennacht naar je toe zijn gekomen, geheel doorweekt zijn, help je hen eigenhandig zich weer mooi te maken, of je zorgt ervoor dat je vrienden hen daarbij helpen. Zo brengt de man uit de stad zijn dagen en nachten door.'

Morgenavond is Herman Tieken te horen in de Avonden.
 

 De prostitutie berust in de Kamasoetra op langdurige relaties, die doorgaan tot de klant volledig uitgemolken is. Dan wordt hij gedumpt. Nauwkeurig vertelt Vatsyayana hoe je dat doet: 'Eén die volledig aan de grond zit en wiens toestand uitzichtloos is, loos je zonder pardon, maar overigens pas nadat je een ander gevonden hebt die bereid is je te onderhouden.'
En dan volgt een lange opsomming: (...) 'Als je alleen met hem bent, blijf je koud. Je reageert geschokt op de dingen die hij van je verlangt, wendt je hoofd af als hij je wil zoenen, je laat niet toe dat hij je dijen aanraakt, je reageert geïrriteerd als hij je met zijn nagels krast of je bijt, je wurmt je los uit zijn omhelzingen, je houdt je stijf en slaat je benen over elkaar. Je blijft zeuren over zijn leugentjes en slechte gewoontes. Uiteindelijk blijft hij dan vanzelf weg.' 

 Herman Tieken zag - als eerste Indoloog  - dat het boek niet bedoeld kon zijn als 'doeboek', daarvoor is het te vreemd en te onvolledig, of juist weer te onnodig uitvoerig. Beschrijvingen tot in de krankzinnigste details eindigen desondanks vaak met 'bekijk het zelf'.
Zo onderscheidt de auteur, Vatsyayana, in een hoofdstukje over 'Slaan en kreunen' acht verschillende kreten: 'gejank, gekreun, gekerm, gehuil, gesis, gegil, gesnik, en, als achtste
uitroepen als 'moeder help', 'hou op', 'laat los' en 'genoeg'.'
En, zegt hij: 'Bij wijze van kreunen kan de vrouw ook allerlei diergeluiden voortbrengen, bijvoorbeeld dat van de duif, koekoek, tortel, papegaai, bij, nachtegaal, gans, eend of patrijs.'
 Het gestileerd handgemeen beschrijft hij zo: 'De vuist gebruik je bijvoorbeeld als de vrouw op je schoot zit. Jij geeft haar en por in de rug. Zij reageert zogenaamd kwaad, kreunt, huilt, kermt, en geeft je dan een por terug. Met de rug van je hand sla je haar nadat je je werktuig bij haar naar binnen hebt gebracht tussen de borsten, eerst zachtjes en langzaam, daarna steeds harder en sneller, gelijk op met de passie, tot aan het hoogtepunt. Al die tijd produceert de vrouw gejank of een van de andere acht kreten, in willekeurige volgorde, of steeds een en dezelfde, of om en om. De vlakke hand gebruik je als ze protesteert. Met de vlakke hand, de vingers een klein beetje gebogen, geef je haar een klets om de oren. Zij produceert daarbij binnensmonds gekerm en gesnik, wat aan het eind overgaat in gehuil en gehijg.
De gil klinkt als brekend bamboe, de snik als een pruim die in het water valt....'

 Soms denk ik al lezend aan scènes uit Monty Python. Maar vaker toch nog 'goed gezien, volkomen waar'. 't Loopt zo mooi door elkaar.
Volgende week spreek ik Herman Tieken.
 

 En dan blijkt dat de tekst meer over alles rondom seks gaat dan over seks zelf. Bovendien zijn - volgens vertaler Herman Tieken - de ernst en de gedetailleerdheid waarmee liefde en seks besproken worden ook bedoeld als grap.
De Kamasoetra is in z'n vorm een parodie of persiflage op een wetenschappelijke verhandeling, zegt hij. Sanskriet was geen omgangstaal, eerder een soort 'stadhuistaal' voor officiële stukken. En als je daarin over deze onderwerpen schrijft wordt het snel komisch. Ook - of juist - als het tegelijk klopt. Extra komisch zijn de 'gedichtjes' tussendoor:

Een man die over zijn gehele lichaam
op de gekste plekken met krassen is bedekt
maakt zelfs de meest degelijke vrouw helemaal gek

Niets is opwindender en wakkert de passie meer aan
dan de sporen van bijten en krassen.